Το να θέτεις όρια δεν είναι εγωισμός αλλά αυτοσεβασμός

Η ενοχή που νιώθεις όταν προσπαθείς να βάλεις όρια, δεν σημαίνει ότι κάνεις κάτι λάθος. Είναι απλώς το αποτύπωμα μιας παλιάς εκπαίδευσης που σε δίδαξε — σιωπηρά ή φανερά — να εγκαταλείπεις τον εαυτό σου.

Ίσως να σε έμαθαν να είσαι πάντα "καλός", "βολικός", να μη δυσαρεστείς κανέναν. Ίσως κάθε φορά που τόλμησες να διεκδικήσεις κάτι για σένα, να ένιωσες απόρριψη, αποδοκιμασία ή ακόμα και ενοχή.

Όμως η αλήθεια είναι το εξής:
Το να θέτεις όρια δεν είναι εγωισμός — είναι πράξη αυτοσεβασμού και αυτογνωσίας.

Το να αναγνωρίζεις πότε κάτι σε πονά, σε εξαντλεί ή σε παραβιάζει, και να το σταματάς, είναι ηρωισμός, όχι αδυναμία.

Το να προστατεύεις τον χρόνο σου, την ενέργειά σου, την ψυχή σου, δεν είναι σκληρότητα — είναι φροντίδα. Και το να νιώθεις ενοχές γι’ αυτό, δεν σημαίνει ότι φταις· σημαίνει απλώς ότι σου έμαθαν να μη βάζεις τον εαυτό σου ποτέ πρώτο.

Οι ενοχές δεν αφήνουν την ψυχή σου να αναπνεύσει

Ισως σήμερα, κάτι μέσα σου άρχισε να αλλάζει. Ίσως δειλά στην αρχή — σαν ψίθυρος που μπαίνει σιγά-σιγά σε λέξεις. Ίσως όχι ξεκάθαρα ακόμα — αλλά αληθινά. Άρχισες να ακούς τη δική σου φωνή. Όχι αυτή που έμαθες να υιοθετείς για να μην ενοχλείς, αλλά τη δική σου. Εκείνη που ήταν πάντα εκεί, περιμένοντας να την ακούσεις.

Μην τη φοβάσαι.

Η φωνή σου δεν είναι απειλή. Είναι παρουσία. Η δύναμή σου, όταν συνοδεύεται από σεβασμό, από ενσυναίσθηση, από επίγνωση, δεν πληγώνει. Θεραπεύει. Δεν περιορίζει. Ελευθερώνει. Είναι δώρο — όχι μόνο για εσένα, αλλά και για τους άλλους γύρω σου. Γιατί άνθρωποι που είναι καλά μέσα τους, δεν χρειάζονται να πληγώνουν κανέναν για να σταθούν όρθιοι.

Τι είναι η ενοχή;

Osho: Οι ενοχές είναι ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα που έχει να αντιμετωπίσει ο καθένας. Ολόκληρο το παρελθόν της ανθρωπότητας είναι στηριγμένο στις ενοχές και κάθε γενιά συνεχίζει να μεταβιβάζει τις αρρώστιες της στη νέα. Κι αυτές συσσωρεύονται όλο και περισσότερο. Έτσι, κάθε νέα γενιά είναι όλο και πιο φορτωμένη από την προηγούμενη.

Οι ενοχές όμως είναι μία από τις βασικές στρατηγικές των παπάδων για να εκμεταλλεύονται τους ανθρώπους. Οι παπάδες δεν μπορούν να υπάρξουν χωρίς τις ενοχές. Όταν νιώθεις ενοχές, να θυμάσαι ότι τα χέρια του παπά είναι γύρω από το λαιμό σου. Σε σκοτώνει. Οι ενοχές είναι μία στρατηγική για να εκμεταλλεύονται τους ανθρώπους, για να μετατρέπουν τους ανθρώπους σε σκλάβους. Προσπάθησε να καταλάβεις το μηχανισμό. Μόνο με την κατανόηση θα μπορέσεις να ξεφύγεις.

Όλα γίνονται πιο εύκολα χωρίς ενοχές

Υπάρχει μια λέξη που επηρεάζει σημαντικά εσάς και το μαγνήτη σας: Ενοχή! Αν νιώθετε «ένοχος», ανεξάρτητα από το αν νιώθετε ενοχές απέναντι στον ίδιο σας τον εαυτό ή απέναντι στους άλλους, γίνεστε θύμα. Γίνεστε εξαρτημένος από τη συγχώρεση, την επανόρθωση, τη γνώμη των άλλων. Αυτά τα συναισθήματα εκπέμπει ο μαγνήτης σας και τραβάει ανθρώπους που θέλουν να παίξουν μαζί σας το παιχνίδι της ενοχής και του θύματος.

Σε ένα δημοτικό σχολείο οι δάσκαλοι έκαναν ένα πείραμα. Είπαν στα παιδιά ότι σήμερα θα παί­ξουν ένα πολύ ιδιαίτερο παιχνίδι, το οποίο σκο­πό είχε να διώξει από το κεφάλι τους μια πολύ άσχημη λέξη: «Ενοχή». Το πείραμα ήταν δομημένο σαν παιχνίδι και τα παιδιά συμμετείχαν ενθουσιασμένα. 

Ποτέ να μην είσαι με έναν άνθρωπο από οίκτο

Ερώτηση: Μόλις χώρισα με το φίλο μου και είμαι αναστατωμένη, γιατί δεν ξέρω τι να κάνω. Εκείνος θέλει να είμαστε μαζί, αλλά εγώ δεν ξέρω καν αν τον αγαπώ. Για την ακρίβεια, δεν ξέρω καν τι είναι αγάπη.

Osho: Αυτό που λες είναι πολύ σωστό και είναι κάτι που συμβαίνει σε όλους. Κανείς δεν ξέρει τι είναι αγάπη, επειδή το να ξέρεις τι είναι αγάπη, σημαίνει ότι ξέρεις τι είναι Θεός. Το να γνωρίζεις τι είναι αγάπη είναι το να γνωρίζεις όλα εκείνα που αξίζει να γνωρίζεις. Οι άνθρωποι έχουν απλώς την ψευδαίσθηση ότι γνωρίζουν τι είναι αγάπη. Η αληθινή αγάπη αρχίζει μόνο όταν είσαι ικανός να μείνεις μόνος σου. Τότε εξαφανίζεται η ανάγκη και εμφανίζεται το μοίρασμα.

Άλλο ενοχή και άλλο ντροπή

Osho: Η ζωή είναι εύκολη για τον άνθρωπο που ντρέπεται (σέβεται τον εαυτό του). Αυτή η βουδιστική ιδέα της ντροπής πρέπει να γίνει κατανοητή, σε αντίθεση με τη χριστιανική ιδέα της ενοχής. Στα λεξικά μοιάζει να είναι συνώνυμη, αλλά δεν είναι. Η ντροπή (εσωτερική συνείδηση) είναι ένα εντελώς διαφορετικό φαινόμενο. Η ενοχή (εξωτερική συνείδηση) επιβάλλεται πάνω σου από τους άλλους. Είναι μία συνωμοσία ανάμεσα στους πολιτικούς και τους παπάδες, για να κρατάνε την ανθρωπότητα σκλαβωμένη για πάντα.

Σου δημιουργούνε ενοχές και σου δημιουργούν το μεγάλο φόβο της αμαρτίας. Σε κατηγορούν, σε κάνουν να φοβάσαι, δηλητηριάζουν τις ίδιες σου τις ρίζες με την ιδέα της ενοχής. Καταστρέφουν κάθε δυνατότητά σου για να χαρείς, να γελάσεις και να γιορτάσεις. Οι κατηγορίες τους είναι τέτοιες, που το γέλιο μοιάζει να είναι αμαρτία.

Ενοχές, παιχνίδι του Εγώ,

Όλες οι ενοχές δεν είναι τίποτα άλλο από ένα παιχνίδι του εγώ, επειδή υπονοούν ότι έχεις εσύ τον έλεγχο όσων σου συμβαίνουν. Αν όμως δεν έχεις αποκρυσταλλωμένο εγώ, τότε είσαι σαν φτερό στον άνεμο. Πηγαίνεις όπου φυσάει ο άνεμος. Το φτερό δεν μπορεί να πει πως ήθελε να πάει νότια αλλά πήγε βόρεια και νιώθει ενοχές! Οτιδήποτε έχει συμβεί, δεν έγινε εξαιτίας σου, αλλά το έκαναν οι περιστάσεις. Νιώσε ταπεινά, άφησε τα δάκρυα να κυλήσουν, αλλά μη νιώθεις ενοχές. Τα δάκρυα θα ξεπλύνουν και θα καθαρίσουν την καρδιά σου. Παράτα το εγώ και χαλάρωσε. Αν γίνεις συνειδητός, τα πράγματα μπορούν να αλλάξουν. Όταν είσαι συνειδητός, δεν μπορείς ποτέ να κάνεις πράγματα για τα οποία να νιώσεις ενοχές.

Η ενοχή της χαράς

Osho: Οι ενοχές είναι ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα που έχει να αντιμετωπίσει ο καθένας. Ολόκληρο το παρελθόν της ανθρωπότητας είναι στηριγμένο στις ενοχές και κάθε γενιά συνεχίζει να μεταβιβάζει τις αρρώστιες της στη νέα. Κι αυτές συσσωρεύονται όλο και περισσότερο. Έτσι, κάθε νέα γενιά είναι όλο και πιο φορτωμένη από την προηγούμενη.

Οι ενοχές όμως είναι μία από τις βασικές στρατηγικές των παπάδων για να εκμεταλλεύονται τους ανθρώπους. Οι παπάδες δεν μπορούν να υπάρξουν χωρίς τις ενοχές. Όταν νιώθεις ενοχές, να θυμάσαι ότι τα χέρια του παπά είναι γύρω από το λαιμό σου. Σε σκοτώνει. Οι ενοχές είναι μία στρατηγική για να εκμεταλλεύονται τους ανθρώπους, για να μετατρέπουν τους ανθρώπους σε σκλάβους. Προσπάθησε να καταλάβεις το μηχανισμό. Μόνο με την κατανόηση θα μπορέσεις να ξεφύγεις.